Un title page

การบำบัดน้ำเสีย
ดร. สันทัด ศิริอนันต์ไพบูลย์

“น้ำเสีย” มีอยู่หลายประเภท แต่ละประเภทมีสาเหตุของการเสียแตกต่างกันไป แบ่งได้ 2 กลุ่มคือ น้ำเสีย จากแหล่งชุมชน และน้ำเสียจากโรงงานอุตสาหกรรม การบำบัดน้ำเสียแตกต่างกันไปตามประเภทของสิ่งสกปรก ที่ปะปนอยู่ในน้ำเสียเหล่านั้น
การบำบัดน้ำเสียของแหล่งชุมชนและโรงงานอุตสาหกรรม มีขั้นตอนดังนี้การบำบัดน้ำเสียจากแหล่งชุมชน
การบำบัดส่วนใหญ่จะมุ่งไปสู่การกำจัดสารอินทรีย์ออกจากน้ำเสียนั้น ซึ่งวิธีการจะไม่ยุ่งยากนัก ทั้งนี้เนื่อง จาก ความสกปรกในน้ำเสียมีไม่มาก การบำบัดใช้วิธีทางชีววิทยา โดยอาศัยประโยชน์จากจุลินทรีย์ในการย่อยสลายสารอินทรีย์ที่เจือปนในน้ำเสีย แบ่งเป็น 3 ขั้นตอนใหญ่ๆ ดังนี้
1. แยกตะกอนขนาดใหญ่ๆ ออก ตะกอนเหล่านี้อาจจะเป็นตะกอนดินทราย เศษอาหาร กระดาษ ใบตอง และถุงพลาสติก สิ่งเหล่านี้จะถูกแยก ออกโดยตะแกรง และรางตะกอน เพื่อป้องกันไม่ให้ไปอุดตันท่อระบายต่างๆ ของระบบบำบัด
2. กำจัดสารอินทรีย์ที่อยู่ในรูปของสารละลายหรืออนุภาคที่แขวนลอยอยู่ด้วยกระบวนการทางชีววิทยา โดยอาศัยจุลินทรีย์ในการย่อยสลาย สารอินทรีย์เหล่านี้ แต่จะมีตะกอนของจุลินทรีย์เกิดขึ้นซึ่งจะต้องกำจัดออกต่อไป
3. ขั้นตอนทำให้น้ำเสียมีความสะอาดมากขึ้นอีกจนสามารถใช้อุปโภคและบริโภคได้ ซึ่งอาจจะต้องใช้วิธีการทางเคมีและทางกายภาพในการตก ตะกอนหรือดูดซับสารบางอย่างที่ไม่ได้ถูกกำจัดออกไปในขั้นตอนที่ 2 เช่น พวกสารประกอบฟอสเฟต สารประกอบโลหะ แอมโมเนีย ตลอดจน สารอินทรีย์ที่ยังหลงเหลืออยู่
การบำบัดน้ำเสียจากโรงงานอุตสาหกรรม
น้ำเสียจากโรงงานอุตสาหกรรมมีอยู่หลายประเภท สิ่งสกปรกที่ปะปนอยู่ในน้ำเสียเหล่านั้นก็แตกต่างกันไปแล้วแต่ชนิดของโรงงาน การบำบัดจึง ยุ่งยาก ซับซ้อน และเสียค่าใช้จ่ายสูง ทั้งนี้เพราะขั้นตอนในการบำบัดน้ำเสียของโรงงานอุตสาหกรรมนั้นขึ้นอยู่กับประเภทของสิ่งที่เจือปนในน้ำเสีย เช่น สารอินทรีย์ สารอนินทรีย์
ในกรณีของสารอินทรีย์ การบำบัดจะมีขั้นตอนดังต่อไปนี้
1. ลดอุณหภูมิของน้ำเสีย ถ้าน้ำเสียนั้นมีอุณหภูมิสูง
2. ปรับความเป็นกรด เป็นด่างให้เหมาะสม น้ำเสียบางแหล่งอาจจะมีค่าความเป็นกรด หรือด่างสูงมากจำเป็น ต้องปรับ ระดับให้พอเหมาะก่อน ที่จะนำเข้าสู่ระบบกำจัดต่อไป
3. ระบบการกำจัดแบบไร้อากาศ เป็นการกำจัดโดยอาศัยจุลินทรีย์ที่เจริญเติบโตในสถานที่ไร้อากาศ
4. ระบบการกำจัดแบบให้อากาศ
5. กำจัดสี โดยวิธีการเคมี


สถาบันวิจัยวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีแห่งประเทศไทย
เทคโนธานี ถ.เลียบคลองห้า ต.คลองห้า อ.คลองหลวง จ.ปทุมธานี 12120 ประเทศไทย
โทรศัพท์ 0-2577-9000
โทรสาร 0-2577-9009

196 พหลโยธิน จตุจักร กรุงเทพมหานคร 10900
โทร. 0-2579-1121..30,0-2579-5515,0-2579-0160,0-2579-8533
โทรสาร. 0-2561-4771,0-2579-8533 เทเลกซ์. 21392 TISTR TH
เว็บไซด์ : http://www.tistr.or.th
E-mail: hotline@tistr.or.th

กระทรวงวิทยาศาสตร์และ เทคโนโลยี

ถนนพระราม 6 เขตราชเทวี กรุงเทพฯ 10400
โทรศัพท์ : 0-2246-0064 , 0-2640-9600
โทรสาร: 0-2246-8106
เว็บไซด์ : http://www.most.go.th
อีเมล์ : helpdesk@most.go.th

สงวนลิขสิทธิ์ พ.ศ.2544 ตามพระราชบัญญัติลิขสิทธิ์ พ.ศ.2537