ปุ๋ยไนโตรเจน
เรียบเรียงโดย :ทรงเกียรติ วิสุทธิพิทักษ์กุล
ไนโตรเจนเป็นธาตุอาหารที่พืชต้องการมาก และจัดเป็นหนึ่ง ในธาตุอาหารหลักของพืช ทั้งนี้เนื่องจากไนโตรเจนเป็นส่วนประกอบ ของโพรโทพลาสซึม เอนไซม์ คลอโรฟิลล์ โครโมโซม และสารประกอบ ที่สำคัญอื่นๆ อีกมากมายในพืช ดังนั้นปุ๋ยที่ให้แก่พืชปลูกโดยปกติจึงมี ไนโตรเจนเป็นองค์ประกอบที่สำคัญ การใส่ปุ๋ยไนโตรเจนเพื่อให้ได้ ประสิทธิภาพสูงสุดจะต้องใส่ในอัตราที่พอเหมาะ อัตราดังกล่าวย่อม จะผันแปรไปตามชนิดและอายุของพืช คุณสมบัติและลักษณะของดิน ตลอดจนสภาพภูมิอากาศ ธาตุไนโตรเจนที่พืชได้รับส่วนใหญ่มาจากการ สลายตัวของอินทรียวัตถุ ปุ๋ยเคมีและปุ๋ยอินทรีย์
การใส่ปุ๋ยไนโตรเจนในอัตราที่เหมาะสม จะอำนวยผลต่อพืชปลูก ดังนี้คือ
- เพิ่มผลผลิตโดยเฉพาะพืชที่ให้ผลิตผลในรูปของผลและเมล็ด
- เพิ่มคุณค่าของผลิตผลโดยเฉพาะเพิ่มปริมาณโปรตีนในพืชที่ ใช้เป็นอาหารทั้งของมนุษย์และสัตว์
- เพิ่มปริมาณคลอโรฟิลล์ ทำให้พืชมีความสามารถในการ สังเคราะห์แสงเพิ่มขึ้น
- ช่วยให้พืชตั้งตัวได้เร็ว โดยเฉพาะในระยะแรกของการเจริญเติบโต
- ส่งเสริมการเจริญเติบโตทางใบและลำต้น
- ทำให้พืชออกดอกผลตามฤดูกาล
อย่างไรก็ตาม การใส่ปุ๋ยไนโตรเจนในอัตราที่สูงเกินไป นอกจาก จะทำให้ต้นทุนในการผลิตสูงขึ้นโดยไม่จำเป็นแล้ว ยังมีผลก่อให้เกิดความ เสียหายต่อเนื่องหลายประการ เช่น
- ทำให้คุณภาพของผลิตผลในรูปของเมล็ด ผล และใบต่ำ เช่น ใบยาสูบที่มีไนโตรเจนสูงเกินไป ภายหลังจากการบ่มจะมีสีคล้ำ ทำให้ ราคาต่ำและโรงบ่มบางแห่งไม่รับซื้อ
- ทำให้ผลผลิตของพืชที่ให้เมล็ดและผลลดลง เพราะพืชที่ได้รับ ไนโตรเจนมากเกินไป จะสร้างยอด กิ่ง ใบ และลำต้นมากกว่าสร้าง ดอกและผล
- ทำให้ลำต้นอวบน้ำ ซึ่งจะล้มและหักง่าย โดยเฉพาะพวกธัญพืช
- ทำให้ความต้านทานต่อโรคและแมลงลดลง
- พืชจะให้ผลิตผลช้ากว่าปกติ
ดังนั้นการใส่ปุ๋ยไนโตรเจนจึงควรจะกระทำด้วยความระมัดระวัง พืชที่ปลูกในดินที่มีอินทรียวัตถุต่ำ หรือดินทรายมักจะขาดแคลนธาตุ อาหารไนโตรเจน ซึ่งโดยทั่วไปมักจะแสดงลักษณะลำต้นแคระแกร็น หรือ ผอมสูง กิ่งก้านมีน้อยและแตกช้า ใบมีสีเหลืองและใบล่างจะมีสีเหลืองเข้ม ปลายใบจะค่อยๆ แห้งลุกลามเข้ามาเรื่อยๆ จนในที่สุดจะร่วงหล่นก่อน กำหนด ผลดังกล่าวทำให้ผลผลิตลดลงทั้งในรูปปริมาณและคุณภาพ


สถาบันวิจัยวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีแห่งประเทศไทย
เทคโนธานี ถ.เลียบคลองห้า ต.คลองห้า อ.คลองหลวง จ.ปทุมธานี 12120 ประเทศไทย
โทรศัพท์ 0-2577-9000
โทรสาร 0-2577-9009

196 พหลโยธิน จตุจักร กรุงเทพมหานคร 10900
โทร. 0-2579-1121..30,0-2579-5515,0-2579-0160,0-2579-8533
โทรสาร. 0-2561-4771,0-2579-8533 เทเลกซ์. 21392 TISTR TH
เว็บไซด์ : http://www.tistr.or.th
E-mail: hotline@tistr.or.th

กระทรวงวิทยาศาสตร์และ เทคโนโลยี

ถนนพระราม 6 เขตราชเทวี กรุงเทพฯ 10400
โทรศัพท์ : 0-2246-0064 , 0-2640-9600
โทรสาร: 0-2246-8106
เว็บไซด์ : http://www.most.go.th
อีเมล์ : helpdesk@most.go.th

สงวนลิขสิทธิ์ พ.ศ.2544 ตามพระราชบัญญัติลิขสิทธิ์ พ.ศ.2537